Μια υπενθύμιση

Ο λόγος που στην Ευρώπη η συντριπτική πλεοψηφία των χριστιανών δεν αντιδρά τόσο έντονα σε κόμικ όπως αυτά που δημοσίευσε η Jyllands-Posten είναι ότι έχει περάσει από την διαδικασία που περνάνε τώρα οι Μουσουλμάνοι. Η ελευθερία έκφρασης σε θέματα θρησκείας δεν μας χαρίστηκε. Προέκυψε μέσα από μια διαδικασία συνεχών προκλήσεων απέναντι στο θρησκευτικό συναίσθημα των περισσοτέρων. Θυμάται κανείς ότι κάποιοι ήθελαν να ρίξουν στην πυρά τον Καζαντζάκη; «Ο τελευταίος πειρασμός» είναι σαφώς πιο βλάσφημος από τα σκίτσα της Jyllands-Posten. Σήμερα όμως οι περισσότεροι έλληνες χριστιανοί θεωρούν τον Καζαντζάκη σπουδαίο συγγραφέα και τον «πειρασμό» όχι βλάσφημο. Ναι, υπάρχουν και εξαιρέσεις αλλά τον τόνο τον δίνει η πλειοψηφία. Θα είχαμε φτάσει σε αυτό το σημείο αν οι χριστιανοί δεν είχαν προκληθεί από τον Καζαντζάκη; Πιστεύω, ότι ο μόνος τρόπος να αλλάξει μια νοοτροπία είναι να την προκαλέσεις. Και ο μόνος τρόπος για να διαπιστώσεις αν υπάρχει ελευθερία έκφρασης είναι να την ασκήσεις.